Günümüz dünyasında sıkça duyduğumuz ‘çok yorgunum’ serzenişi, artık sadece bireysel bir durum olmaktan çıkıp toplumsal bir sorun haline geldi. Medicana Sağlık Grubu Psikiyatri Bölümü’nden Dr. Öğretim Üyesi Müge Yaşar, bu yaygın yorgunluğun altında yatan nedenleri ve özellikle dijital yorgunluk olarak adlandırılan yeni dönemin etkilerini teknolojifikir.com.tr için değerlendirdi.
Modern Yaşamın Getirdiği Sürekli Yorgunluk Hali
Dr. Müge Yaşar’a göre, sürekli yaşanan yorgunluk hali aslında bir teşhis değil, modern yaşamın getirdiği pek çok faktörün bir sonucu. İnsan biyolojisinin kaldıramayacağı bir hızla ilerleyen çağımızda, depresyon, kaygı bozuklukları, uyku problemleri ve iş yaşamının baskıları gibi pek çok unsur bu yorgunluğa zemin hazırlıyor. Pandemi süreciyle birlikte artan dijitalleşme ve ekran başında geçirilen zaman da bu tabloyu daha da ağırlaştırıyor. Yaşar, Dünya Sağlık Örgütü’nün de ‘iş yaşamına özgü bir stres yanıtı’ olarak tanımladığı tükenmişlik sendromuna (burn-out) dikkat çekerek, bunun enerji tükenmesi, işle duygusal uzaklaşma ve mesleki verimlilikte azalma gibi belirtilerle kendini gösterdiğini belirtti.
Dijital Dünyanın Ruh Sağlığı Üzerindeki Etkisi: Dijital Yorgunluk
Teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte bireylerin sürekli olarak uyaranlara maruz kaldığına dikkat çeken Dr. Yaşar, bildirimler, mesajlar, sosyal medyadaki kusursuz hayatlar ve ‘geride kalma’ hissi gibi durumların ruh sağlığında dijital yorgunluk veya sosyal medya yorgunluğu olarak adlandırılan yeni bir tabloya yol açtığını vurguladı. Bu durumun, insan beynini sürekli yüksek alarmda tutarak kronik strese ve dolayısıyla fiziksel ve zihinsel yorgunluğa neden olduğunu açıkladı. Yapılan araştırmalar da sosyal medyayı yoğun kullanan kişilerde kaygı, depresyon ve dikkat eksikliği gibi belirtilerin yanı sıra yorgunluk gözlemlendiğini ortaya koyuyor. ‘Fear of Missing Out’ (FoMO) yani bir şeyleri kaçırma korkusu da bu dijital yorgunluğun önemli bir tetikleyicisi olarak öne çıkıyor.
Dijital Yorgunluktan Kurtulmanın Yolları
Bu artan yorgunluk ve tükenmişlik hissiyle başa çıkmak için Dr. Yaşar, yaşam ritmini yeniden ayarlamanın ve gerekirse bir ruh sağlığı uzmanından destek almanın önemini vurguluyor. Dijital detoks uygulamaları, zaman yönetimi ve net sınırlar belirlemek, dijital yorgunluk belirtilerini hafifletmede oldukça etkili yöntemler olarak öne çıkıyor. Özellikle yatmadan bir saat önce ekranlardan uzak durmak, uyku kalitesini artırabiliyor. Ayrıca, bildirimleri belirli saatlerde kapatmak ve enerjinin yüksek olduğu zamanları bilişsel görevler için kullanmak da zihinsel yorgunluğu azaltmaya yardımcı oluyor.
Anı Yaşamak ve Kendine Nazik Olmak
Dr. Yaşar, yorgunluk ve tükenmişlikten korunmak için farkındalık (mindfulness) ve nefes egzersizlerinin önemine de değindi. Anı yaşamaya odaklanmak, geçmiş kaygıları ve gelecek endişeleriyle zihni meşgul etmeyi azaltıyor. Düzenli nefes egzersizleri, vücudun dinlenme modunu aktive ediyor. Bununla birlikte, enerji tüketen değil, anlam ve amaç katan aktivitelere yönelmek, aile ve arkadaşlarla vakit geçirmek de yalnızlık ve tükenmişlik riskini azaltıyor. Kendine karşı nazik olmak, hatalar karşısında yargılamak yerine destek olmak da mükemmeliyetçilikle mücadelede önemli bir araç olarak belirtiliyor.
teknolojifikir.com.tr olarak, modern hayatın getirdiği bu sessiz salgınla mücadelede bilinçli adımlar atmanın ve ruh sağlığımızı önceliklendirmenin önemini vurguluyoruz.
